Aktualności

Służebność przesyłu

13 marca 2017

Służebność przesyłu

Postęp cywilizacyjny oraz intensywny rozwój infrastruktury technicznej spowodował iż gospodarstwa domowe mają praktycznie nieograniczony dostęp do uzbrojenia terenu z sieci miejskiej. O ile sieć kanalizacyjna czy gazowa  jeszcze wciąż pozostaje w fazie rozwoju o tyle dostęp do sieci energetycznej to już standard. Rozwój sieci przesyłowych wymusił na ustawodawcy, aby kwestię tę uregulować przepisami prawa, zwłaszcza, że większość linii energetycznych przechodzi przez prywatne grunty.   Właściciel bądź użytkownik wieczysty gruntu przez które przebiega sieć przesyłowa może żądać ustanowienia służebności przesyłu.

Służebność przesyłu jest ograniczonym prawem rzeczowym  została wprowadzona do polskich przepisów nowelizacją ustawy Kodeks cywilny w 2008 roku i ma na celu umożliwić przedsiębiorcy przesyłowemu na korzystanie ze swoich urządzeń, które przebiegają przez nieruchomość będącą własnością osoby trzeciej oraz umożliwić uregulowanie stanu prawnego zarówno urządzeń już istniejących jak i tych które przedsiębiorca dopiero zamierza wybudować na cudzym gruncie.
W rzeczywistości oznacza to, że przedsiębiorca może wejść  na cudzą nieruchomość obciążoną służebnością w celu posadowienia tam urządzeń, usunięcia ich awarii, przeprowadzenia konserwacji lub modernizacji.

Taki „przywilej” przedsiębiorcy oczywiście nie funkcjonuje bez odpowiedniej rekompensaty dla właściciela gruntu w postaci odpowiedniego wynagrodzenia, choć oczywiście służebność przesyłu może być również bezpłatna, wszystko zależy od tego jak została ustanowiona, a można ją ustanowić w następujący sposób:

– na mocy umowy pomiędzy właścicielem lub użytkownikiem wieczystym a przedsiębiorcą
– na mocy orzeczenia sądu lub
– decyzji administracyjnej.

Wynagrodzenie za służebność przesyłu co do zasady ma charakter jednorazowy, ale można je ustanowić również w formie świadczenia okresowego. Ustala się je w oparciu o ceny rynkowe nieruchomości uwzględniając stopień ingerencji przedsiębiorcy w prawo własności. Oprócz wynagrodzenia właściciel nieruchomości lub użytkownik wieczysty może żądać również odszkodowania za bezumowne korzystanie ze swojej nieruchomości w przypadku gdy urządzenia przesyłowe znajdują się już na nieruchomości, a służebności przesyłu nie była ustanowiona wcześniej.

W skrajnych przypadkach, jeżeli na skutek posadowienia urządzeń przesyłowych niemożliwe jest korzystanie z pozostałej części nieruchomości, właściciel może żądać również odkupienia przez przedsiębiorcę gruntu, wszystko zależy od sposobu posadowienia urządzenia, od tego jaką część gruntu zajmuje i jakie szkody ponosi właściciel. W rzeczywistości, każdy przypadek ustanowienia służebności jest inny i każdy należy rozpatrywać indywidualnie w zależności od zaistniałych okoliczności. Warto również dodać, iż przepisy regulujące kwestię służebności przesyłu są dość ogólne, i w większości przypadków opierają się na orzecznictwie.